خلاصه در یک نگاه: تمدید دامنه و SSL کاری یکساعته است، ولی فراموش کردنش میتواند سایت را درست وسط اسفند از دسترس خارج کند. دامنه .ir طبق قواعد ایرنیک یک یا پنجساله تمدید میشود و بعد از انقضا غیرفعال میشود. گواهی SSL منقضی هم هشدار امنیتی مرورگر را جلوی مشتری میآورد. تاریخها را همین هفته چک کنید و مطمئن شوید پنل دامنه به نام خودتان است.
آخرین بازبینی: آبان ۱۴۰۵
۲۲ اسفند پارسال، آقای منصوری که یه ابزارفروشی بزرگ توی قم داره، از مشتریای پیام گرفت: «سایتتون باز نمیشه.» خودش امتحان کرد؛ راست میگفت. زنگ زد به طراح قدیمی سایت که سه سال پیش کار رو تحویل داده بود. معلوم شد دامنه منقضی شده و ایمیلهای یادآوری هم به ایمیل همون طراح میرفته که دیگه بازش نمیکرد. دو روز طول کشید تا دسترسی پنل پیدا و تمدید انجام بشه.
آقای منصوری یه مثال فرضیه، ولی این اتفاق متأسفانه کم پیش نمیاد. تمدید دامنه گرون یا سخت نبود؛ آقای منصوری فقط نمیدونست تاریخش کیه و پنلش دست کیه. این مطلب میگه چطور این دو رو همین امروز روشن کنید.
تمدید دامنه و SSL؛ چرا درست قبل از اوج مهم است؟
تمدید دامنه و SSL دو تاریخ جدا داره و هر کدوم سایت رو به شکل متفاوتی از کار میندازه. دامنه منقضی یعنی سایت اصلاً باز نمیشه. گواهی SSL منقضی یعنی سایت باز میشه، ولی مرورگر یه صفحه هشدار قرمز نشون میده که بیشتر مشتریها رو همونجا برمیگردونه.
چرا قبل از اوج؟ چون اگه یکی از این تاریخها به یلدا یا اسفند بخوره، هر ساعت از دسترس خارج بودن یعنی فروش از دست رفته. و چون در فصل شلوغ، کسی وقت پیگیری پنل گمشده یا ایمیل طراح قدیمی رو نداره. یه ساعت وقت در آبان، جلوی چند روز دردسر در اسفند رو میگیره.
تمدید دامنه ir؛ قواعد ایرنیک
طبق ضمیمه هزینه ثبت ایرنیک، دامنه .ir فقط برای یک یا پنج سال ثبت یا تمدید میشه و مجموع مدت ثبت از تاریخ تمدید نباید بیشتر از شش سال بشه. یعنی اگه بیش از یه سال اعتبار مونده، تمدید پنجساله ممکن نیست.
طبق دستورالعمل تمدید ایرنیک، یادآوریها ۶۰، ۳۰، ۱۵ و ۷ روز قبل از انقضا برای رابط اداری و مالی فرستاده میشه.
| مرحله (طبق ایرنیک) | وضعیت دامنه | راه برگشت |
|---|---|---|
| قبل از انقضا | فعال | تمدید عادی |
| تا ۳۰ روز بعد از انقضا | غیرفعال | تمدید از پنل رابط اداری |
| ۳۰ روز بعدی | قفل | تمدید + جریمه معادل یک سال تمدید |
| بعد از آن | معلق | — |
نکته کلیدی: یادآوریها به ایمیل رابطها میره. اگه اون ایمیل مال طراح قدیمیه، همون قصه آقای منصوری تکرار میشه.
مالکیت پنل ایرنیک؛ دامنه به اسم چه کسی است؟
اولین سؤال، از تاریخ هم مهمتره: دامنه به نام کیست و پنلش دست کیست؟ اگه دامنه به نام طراح یا شرکت سابق ثبت شده، در عمل مالکش شما نیستید. دارنده باید خود کسبوکار باشه و رابط اداری و مالی هم ایمیلی که خودتون هر روز میخونید.
دامنه به اسم طراح ثبت شده؛ چه کنم؟ از اون بخواید انتقال رو انجام بده، ترجیحاً قبل از فصل و با یه پیام مکتوب. انتقال دامنه طبق همون جدول ایرنیک تعرفه جداگانه داره. موضوع مالکیت رو از قبل در قرارداد روشن کنید؛ نکاتش رو در مالکیت سورس کد سایت نوشتیم.
گواهی SSL منقضی و هشدار امنیتی مرورگر
گواهی SSL همون قفل کنار آدرس سایته. وقتی منقضی بشه، مرورگر بهجای سایت یه صفحه هشدار امنیتی مرورگر نشون میده که میگه «اتصال امن نیست». مشتری عادی دکمه «ادامه» رو نمیزنه؛ برمیگرده و احتمالاً دیگه به اون سایت اعتماد نمیکنه. برای فروشگاهی که درگاه پرداخت داره، این از قطعی کامل هم بدتره.
گواهیها دو نوع رایج دارن: رایگان، که عمر کوتاهتری دارن و برای تمدید خودکار طراحی شدن، و پولی، که معمولاً سالانه تمدید میشن. SSL رایگان کافیه؟ برای بیشتر فروشگاههای کوچیک و متوسط، بله، به شرط اینکه تمدید خودکارش درست تنظیم و تست شده باشه.
تمدید خودکار گواهی و هشدار قبل از انقضا
خطر اصلی گواهی رایگان، تمدید خودکاریه که بیصدا از کار افتاده: تغییری در سرور، انتقال هاست یا تنظیمی که کسی یادش نیست. پس «خودکار» کافی نیست؛ یه هشدار هم لازمه که اگه تا چند روز مونده به انقضا تمدید نشد، به شما خبر بده.
سرویسهای پایش سایت میتونن هم تاریخ گواهی و هم در دسترس بودن سایت رو بپان و پیامک یا ایمیل بفرستن. همین هشدار برای دامنه هم کار میکنه. این بخشی از کار نگهداریه؛ در پشتیبانی ماهانه سایت گفتیم یه قرارداد نگهداری چه چیزهایی رو باید پوشش بده.
نگهداری سایت قبل از فصل؛ تاریخها را کجا ببینیم؟
تاریخ انقضای دامنه .ir رو در پنل ایرنیک یا با جستوجوی نام دامنه در اطلاعات ثبت (WHOIS) میبینید. تاریخ گواهی SSL رو با کلیک روی قفل کنار آدرس سایت در مرورگر. هر دو رو در تقویم گوشی، با یادآوری یه ماه قبل، ثبت کنید.
نگهداری سایت فقط این دو تاریخ نیست. هاست هم تاریخ تمدید داره، بکاپها باید تست بشن و رمز پنلها باید دست آدم درست باشه. نسخه کامل این بررسی رو در چکلیست امنیت سایت آوردیم. آقای منصوری حالا یه برگه داره با همه تاریخها و اسم صاحب هر پنل.
هزینه نگهداری و تمدید
خود تمدید دامنه .ir تعرفه رسمی ایرنیک رو داره و گواهی رایگان هزینهای نداره؛ کار اصلی، بررسی، تنظیم و پایشه. اگه قرارداد پشتیبانی دارید، از پشتیبانتون بپرسید اینا رو پوشش میده یا نه. اگه ندارید، بررسی یکباره قبل از فصل کار کوچکیه و جدا برآورد میشود.
| کار | چه کسی | هزینه |
|---|---|---|
| تمدید دامنه .ir | دارنده یا نماینده | تعرفه رسمی ایرنیک |
| گواهی رایگان با تمدید خودکار | تیم فنی | هزینه تنظیم |
| پایش و هشدار انقضا | تیم فنی | جزو نگهداری یا جدا |
| انتقال دامنه به نام شما | دارنده فعلی | تعرفه انتقال ایرنیک |
جزئیات خدمات رو در صفحه قیمتها ببینید. عدد نهایی بعد از جلسه رایگان، کتبی و روی همون محدوده کار نوشته میشه. قبل از تمدید قرارداد پشتیبانی، تمدید پشتیبانی سایت رو بخونید. پنلها رو در داشبورد و پنل مدیریتی ببینید یا آدرس سایت رو از فرم تماس بفرستید.
چکلیست تمدید قبل از یلدا و اسفند
آقای منصوری این فهرست رو کنار صندوق ابزارفروشی چسبانده. یه ساعت کاره و برای هر صاحب سایتیه که نمیخواد سایتش وسط فصل، بهخاطر یه تمدید فراموششده، از دسترس بره. بهتره همین هفته، قبل از شروع شلوغی، انجامش بدید.
- [ ] تا ۲۵ آبان: تاریخ انقضای دامنه رو در WHOIS یا پنل ایرنیک ببینید
- [ ] تا ۲۵ آبان: تاریخ گواهی SSL رو از قفل مرورگر ببینید
- [ ] تا ۳۰ آبان: بررسی کنید دارنده دامنه خودتون هستید
- [ ] تا ۳۰ آبان: ایمیل رابط اداری و مالی رو به ایمیل فعال خودتون تغییر بدید
- [ ] تا ۵ آذر: اگه دامنه تا بعد از عید منقضی میشه، همین حالا تمدید کنید
- [ ] تا ۱۰ آذر: از تیم فنی بپرسید تمدید خودکار گواهی تست شده یا نه
- [ ] تا ۱۵ آذر: هشدار انقضا و پایش در دسترس بودن رو فعال کنید
- [ ] تا ۱۵ آذر: تاریخ تمدید هاست رو هم در تقویم بذارید
- [ ] بعد از عید: برگه تاریخها و صاحب پنلها رو بهروز کنید
مطالب مرتبط
اگه شما هم جای آقای منصوری هستید
اگه شما هم دقیق نمیدونید دامنهتون کی منقضی میشه یا پنلش دست کیست، همین امروز روشنش کنید. آدرس سایت رو بفرستید تا تاریخ دامنه و گواهی رو براتون چک کنیم و بگیم چه چیزی قبل از فصل باید درست بشه.
برای مشاوره رایگان با ۰۹۹۱۵۶۱۵۹۴۶ تماس بگیرید یا از فرم تماس آدرس سایتتون رو بفرستید. داشبورد و پنل مدیریتی و محدوده قیمتها رو هم ببینید.
سؤالهای متداول
دامنه به اسم طراح ثبت شده؛ چه کنم؟
از طراح بخواید دامنه رو به نام کسبوکار شما منتقل کنه و رابط اداری و مالی رو به ایمیل خودتون تغییر بده. این کار رو قبل از فصل شلوغ و با پیام مکتوب انجام بدید. انتقال دامنه .ir تعرفه رسمی ایرنیک داره. اگه طراح در دسترس نیست، با ایرنیک درباره روش رسمی انتقال مکاتبه کنید.
SSL رایگان کافی است؟
برای بیشتر فروشگاههای کوچیک و متوسط، بله. گواهی رایگان همون رمزنگاری رو داره و مرورگرها قبولش دارن. فرقش در عمر کوتاهتر و نیاز به تمدید خودکاره. مهم اینه که تمدید خودکار درست تنظیم و تست شده باشه و یه هشدار انقضا هم داشته باشید تا اگه از کار افتاد، زود بفهمید.
چند سال تمدید کنم؟
دامنه .ir فقط یک یا پنجساله تمدید میشه و مجموع مدت از تاریخ تمدید نباید از شش سال بیشتر بشه. اگه برندتون ثابته و نمیخواید هر سال نگران باشید، پنجساله منطقیتره. فقط یادتون باشه تاریخ بعدی رو هم در تقویم بذارید؛ پنج سال زود میگذره.
اگر دامنه منقضی شد چه میشود؟
طبق دستورالعمل ایرنیک، دامنه بعد از انقضا غیرفعال میشه و دارنده ۳۰ روز فرصت داره از پنل رابط اداری تمدیدش کنه. بعد از اون دامنه قفل میشه و رفع قفل، علاوه بر تمدید، جریمهای معادل یه سال تمدید داره. اگه اون هم انجام نشد، دامنه معلق میشه. پس فوری اقدام کنید.
یادآوری ایرنیک به دستم نمیرسد؛ چرا؟
یادآوریها به ایمیل رابط اداری و مالی فرستاده میشه. اگه این ایمیل مال طراح قدیمی، کارمند سابق یا آدرسیه که دیگه چک نمیشه، یادآوریها گم میشن. وارد پنل بشید و رابطها رو به ایمیل فعال خودتون تغییر بدید. پوشه هرزنامه رو هم یه بار نگاه کنید.
دامنه غیر ir هم همین قواعد را دارد؟
نه دقیقاً. دامنههای بینالمللی مثل .com قواعد و مهلتهای ثبتکننده خودشون رو دارن و مدت تمدیدشون هم فرق میکنه. ولی اصل ماجرا همونه: بدونید به نام کیست، پنلش دست کیست و کی منقضی میشه. تمدید خودکار رو هم اگه ثبتکننده امکانش رو داره، فعال کنید.



