خلاصه در یک نگاه: بکاپ سایت فقط وقتی ارزش دارد که از روی آن بشود سایت را برگرداند. بکاپ درست شامل فایلها و پایگاه داده است، خودکار و منظم گرفته میشود، یک نسخهاش بیرون از همان سرور نگه داشته میشود، و دستکم هر چند ماه یک بار روی یک محیط آزمایشی بازگردانی و تست میشود. بکاپی که هیچوقت تست نشده، فقط یک امید است.
آخرین بازبینی: ۲۷ آبان ۱۴۰۵
خانم فاطمه یک فروشگاه اینترنتی صنایع دستی دارد. شرکت هاستینگ گفته بود «بکاپ روزانه داریم». یک روز بعد از آپدیت یک افزونه، فروشگاه از کار میافتد. وقتی سراغ بکاپ میرود، معلوم میشود بکاپ فقط فایلها را داشته، نه پایگاه داده را؛ یعنی سفارشها و محصولات یک هفتهی اخیر نبودند.
این یک مثال فرضی است. ولی فاصلهی «بکاپ داریم» تا «سایت را برگرداندیم» معمولاً همان روزی معلوم میشود که دیگر دیر است.
بکاپ کامل چه چیزهایی را شامل میشود
| بخش | چرا لازم است | نکته |
|---|---|---|
| پایگاه داده | محصولات، سفارشها، کاربران، محتوا | مهمترین بخش برای سایتهای پویا |
| فایلهای آپلودشده | عکسها، فایلهای محصول، مدارک | معمولاً حجیمترین بخش |
| کد و قالب | اگر سفارشیسازی شده باشد | برای سایت اختصاصی، مخزن کد هم بکاپ است |
| تنظیمات سرور و متغیرها | کلیدهای درگاه، پیامک، ایمیل | امن و جدا نگه داشته شود |
| تنظیمات DNS | برای جابهجایی سریع به سرور دیگر | یک یادداشت ساده کافی است |
قانون سادهی نگهداری
یک قانون رایج میگوید دستکم سه نسخه داشته باشید، روی دو نوع فضای ذخیرهی متفاوت، که یکیاش بیرون از محل اصلی باشد. برای سایت کسبوکار کوچک، یعنی: بکاپ خودکار روی همان هاست برای برگشت سریع، و یک نسخهی منظم روی فضای جدا، بیرون از آن سرور. اگر سرور هک شود یا سرویس هاستینگ مشکل پیدا کند، بکاپی که روی همان سرور است ممکن است همراهش از دست برود.
هر چند وقت بکاپ بگیریم
بستگی دارد چقدر دادهی تازه در روز میسازید و چقدر از دست دادنش ضرر دارد. یک سایت شرکتی که ماهی یک بار عوض میشود، بکاپ هفتگی کافی دارد. فروشگاهی که هر روز سفارش میگیرد، دستکم بکاپ روزانهی پایگاه داده میخواهد. سؤال درست این است: «اگر امروز سایت از بین برود، از دست دادن دادهی چند ساعت یا چند روز را میتوانیم تحمل کنیم؟»
آزمون بازگردانی؛ کاری که باید انجام بدهید
- آخرین بکاپ را روی یک محیط آزمایشی جدا، نه روی سایت اصلی، بازگردانی کنید.
- سایت را باز کنید و چند صفحهی مهم، پنل مدیریت و آخرین سفارشها یا محتوا را ببینید.
- زمان کل کار را یادداشت کنید. این همان زمانی است که روز حادثه سایت پایین خواهد بود.
- هر چیزی که کم بود یا کار نکرد، در روند بکاپ اصلاح کنید.
این آزمون را بعد از هر تغییر بزرگ، مثل انتقال هاست یا بازطراحی، هم تکرار کنید.
قبل از هر آپدیت، یک بکاپ دستی
بخش زیادی از خرابیها بعد از آپدیت قالب، افزونه یا نسخهی سرور اتفاق میافتد. یک بکاپ دستی درست قبل از آپدیت، برگشت را از چند ساعت به چند دقیقه میرساند. در سایتهای وردپرسی این موضوع را در تداخل افزونههای وردپرس هم دیدهایم. چکلیست کلی امنیت را هم در چکلیست امنیت سایت ببینید.
از طراح یا هاستینگ چه بپرسید
- بکاپ شامل پایگاه داده هم هست؟
- هر چند وقت یک بار و تا چند نسخه نگه داشته میشود؟
- نسخهای بیرون از همان سرور هست؟
- خودم میتوانم بکاپ را دانلود کنم؟
- آخرین بار کی بازگردانی تست شده است؟
اگر جواب سؤال آخر «هیچوقت» است، وقتش رسیده.
چکلیست بکاپ سایت
- [ ] بکاپ خودکار پایگاه داده و فایلها فعال است.
- [ ] فاصلهی بکاپ با حجم دادهی روزانه تناسب دارد.
- [ ] یک نسخه بیرون از سرور اصلی نگه داشته میشود.
- [ ] کلیدها و تنظیمات سرور امن و جدا ذخیره شدهاند.
- [ ] قبل از هر آپدیت بکاپ دستی گرفته میشود.
- [ ] آزمون بازگردانی در چند ماه اخیر انجام شده است.
- [ ] زمان تقریبی بازگردانی را میدانید.
پونوکد چطور کمک میکند
در پونوکد بکاپ خودکار پایگاه داده و فایلها، با یک نسخه بیرون از سرور، بخشی از تحویل و پشتیبانی سایت است و بازگردانی را هم تست میکنیم. اگر سایت فعلیتان را کس دیگری ساخته، روند بکاپش را بررسی میکنیم و یک آزمون بازگردانی انجام میدهیم؛ برای این کار لازم نیست سایت را عوض کنید.
برای مشاوره رایگان با ۰۹۹۱۵۶۱۵۹۴۶ تماس بگیرید یا از فرم تماس آدرس سایت را بفرستید. شرایط نگهداری را در پشتیبانی ماهانه سایت ببینید.
مطالب مرتبط
سؤالهای متداول
بکاپ هاستینگ کافی است؟
بهعنوان یک لایه مفید است، ولی بهتر است یک نسخه هم بیرون از همان سرویس داشته باشید و بدانید شامل پایگاه داده هم هست.
بکاپ سایت را چند وقت نگه داریم؟
چند نسخهی اخیر روزانه و چند نسخهی قدیمیتر هفتگی یا ماهانه. گاهی مشکل دیر کشف میشود و نسخهی قدیمیتر لازم است.
آزمون بازگردانی سایت را خراب نمیکند؟
اگر روی محیط آزمایشی جدا انجام شود، نه. هیچوقت آزمون را روی سایت اصلی انجام ندهید.
بکاپ جلوی هک را میگیرد؟
نه، ولی بعد از هک راه برگشت سریع است. برای جلوگیری، بهروزرسانی، دسترسیهای محدود و رمزهای قوی لازم است.



