خلاصه در یک نگاه: وقتی سایت وردپرسی هک شد، اول آرام بمانید و نشانهها را ثبت کنید. بعد رمز همهی دسترسیها را عوض کنید، با هاست تماس بگیرید، از وضع فعلی نسخه بگیرید و سایت را پاکسازی یا از بکاپ تمیز برگردانید. برای بیشتر سایتها پاکسازی جواب میدهد. ولی اگر هک تکرار میشود، افزونهها رها شدهاند و کسی سایت را نمیشناسد، وقت فکر کردن به نسخهی تمیز است.
آخرین بازبینی: آبان ۱۴۰۵
خانم نوروزی یه فروشگاه آنلاین لوازم آرایشی توی شیراز داره. یه صبح جمعه، یکی از مشتریها پیام داد: «سایتتون منو برد به یه سایت شرطبندی!» خانم نوروزی سایت رو از گوشی خودش باز کرد و همهچیز عادی بود. از لپتاپ هم عادی بود. ولی از گوشی دخترش، باز رفت به همون سایت.
طراح سایت جواب نمیداد. هاست گفت «سایت شما آلودهست و ممکنه موقتاً غیرفعالش کنیم». خانم نوروزی نمیدونست از کجا شروع کنه، کی رو صدا کنه و چقدر باید خرج کنه.
این مثال فرضیه، ولی هر سال برای خیلیها پیش میاد. این نوشته یه نقشهی ساده برای همین روزهاست.
سایت وردپرسی هک شد؛ اول از کجا بفهمیم واقعاً هک است؟
سایت وردپرسی هک شد یا فقط یه خطای فنیه؟ مستند رسمی وردپرس چند نشانهی روشن رو فهرست کرده: سایت در فهرست سیاه گوگل یا موتورهای دیگهست، هاست سایت رو غیرفعال کرده، آنتیویروس بازدیدکنندهها هشدار میده، کاربر جدید بدون اجازه ساخته شده، یا تغییر رو با چشم میبینید.
نشانهی رایج دیگه همون چیزیه که خانم نوروزی دید: تغییر مسیر فقط برای بعضی بازدیدکنندهها، مثلاً فقط موبایل یا فقط کسایی که از گوگل اومدن. این نوع بدافزار عمداً از مدیر سایت پنهان میمونه. گزارش Security issues در Search Console هم اگه گوگل مشکلی دیده باشه، نشونش میده.
۲۴ ساعت اول؛ قدمبهقدم
۲۴ ساعت اول مهمترین زمانه، چون هر ساعت سایت آلوده یعنی مشتریهای بیشتری که آسیب میبینن و احتمال هشدار گوگل. قدم اول، به توصیهی خود وردپرس، آرامشه. تصمیم عجولانه، مثل پاک کردن کل سایت بدون نسخهی پشتیبان، کار رو سختتر میکنه.
این ترتیب برای بیشتر سایتها منطقیه:
- نشانهها رو با تاریخ و ساعت و اسکرینشات ثبت کنید.
- با پشتیبانی هاست تماس بگیرید؛ معمولاً لاگ و اسکن دارن.
- از وضع فعلی، حتی آلوده، یه نسخهی کامل بگیرید تا بعداً بشه علت رو پیدا کرد.
- رمز هاست، پایگاه داده، FTP و همهی مدیرهای وردپرس رو عوض کنید.
- فهرست کاربرهای مدیر رو ببینید و ناشناسها رو حذف کنید.
- اگه لازمه، سایت رو موقتاً در حالت تعمیر بذارید.
خانم نوروزی بعداً گفت سختترین بخش، پیدا کردن رمز هاست بود. طراح قبلی هاست رو با ایمیل خودش خریده بود و دسترسیها دست اون بود. همین یه نکته نشون میده چرا دامنه و هاست باید از روز اول به اسم خود کسبوکار باشه. این موضوع رو در مالکیت سورس کد سایت کاملتر توضیح دادیم.
پاکسازی بدافزار یا برگرداندن بکاپ سایت؟
پاکسازی بدافزار یعنی پیدا کردن و حذف کد مخرب از فایلها و پایگاه داده. برگرداندن بکاپ سایت یعنی رفتن به نسخهای از قبل از آلودگی. اگه بکاپ تمیز و تازه دارید، برگرداندن معمولاً سریعتره. ولی باید مطمئن بشید بکاپ واقعاً قبل از نفوذ گرفته شده.
نکتهای که خیلیها فراموش میکنن: برگرداندن بکاپ، در نفوذ رو نمیبنده. اگه علت یه افزونهی وصلهنشده بوده، با برگرداندن همون نسخه، دوباره هک میشید. طبق گزارش Patchstack، ۴۶٪ آسیبپذیریهای ۲۰۲۵ تا زمان افشای عمومی وصله نداشتن و ۹۱٪ کل موارد در افزونهها بود. پس بعد از برگرداندن، همهچیز رو بهروز کنید و افزونههای رهاشده رو حذف کنید.
هزینه پاکسازی؛ عدد واقعی چقدر است؟
هزینهی پاکسازی به وسعت آلودگی بستگی داره و عدد ثابتی نداره. سرویسهای امنیتی خارجی مثل Sucuri پلن ماهانه از حدود ۱۰ دلار دارن که پاکسازی و فایروال رو شامل میشه، ولی پرداخت دلاری از ایران ساده نیست. بیشتر کسبوکارهای ایرانی سراغ متخصص داخلی میرن.
برای تخمین، میشه از نرخ ساعتی استفاده کرد. مثال فرضی: اگه پاکسازی و مقاومسازی ۱۰ ساعت کار ببره، با نرخ پایهی فهرست بهای فاوا ۱۴۰۵، یعنی ۵۷۶ هزار تومان در ساعت پیش از ضرایب، حدود ۵٫۸ میلیون تومان میشه. این بدون حساب فروش روزهای تعطیلی و اعتماد از دست رفتهست. هزینهی پشتیبانی منظم رو در پشتیبانی ماهانه سایت ببینید.
بعد از پاکسازی؛ جلوگیری از هک دوباره
بعد از پاکسازی، کار اصلی تازه شروع میشه: بستن دری که نفوذ ازش انجام شده. این یعنی بهروز کردن هسته، قالب و افزونهها، حذف هر چیزی که استفاده نمیشه، تعریف رمزهای قوی و ورود دومرحلهای برای مدیرها، و بکاپ خودکار خارج از هاست.
طبق گزارش Wordfence برای ۲۰۲۴، کمی کمتر از یک میلیون سایت آلوده در سال شناسایی شد. خیلی از اینها بارها آلوده میشن، چون پاکسازی بدون بستن علت انجام شده. انتخاب هاست و تنظیمات سرور هم مهمه؛ در هاست و CDN برای سایت کسبوکار در ایران توضیح دادیم. چکلیست کامل رو در چکلیست امنیت سایت آوردیم.
کی پاکسازی کافی است و کی باید فکر جایگزین بود؟
برای بیشتر سایتها، پاکسازی و مقاومسازی کافیه و ساختن سایت جدید لازم نیست. این رو صادقانه میگیم چون ساختن سایت جدید هزینه و زمان زیادی داره. ولی چند نشانه هست که میگه نگهداری سایت فعلی از ساختن نسخهی تمیز گرونتر تموم میشه.
این جدول کمکتون میکنه تصمیم بگیرید:
| وضعیت | پاکسازی کافی است | وقت فکر جایگزین |
|---|---|---|
| اولین بار هک شده | بله | نه |
| علت مشخص و وصلهشده | بله | نه |
| هک در چند ماه تکرار شده | شاید | بله، اگر علت پیدا نمیشود |
| افزونههای رهاشده و بدون جایگزین | سخت | بله |
| قالب یا افزونه نال | فقط با جایگزینی کامل | گاهی |
| هیچکس ساختار سایت را نمیشناسد | سخت | بله |
| نسخه قدیمی PHP و وردپرس که آپدیتش سایت را میشکند | سخت | بله |
سایت جایگزین؛ وردپرس تمیز یا اختصاصی؟
اگه به این نتیجه رسیدید که سایت فعلی ارزش نگهداری نداره، دو راه دارید. راه اول یه نصب تمیز وردپرس با افزونههای کم و معتبر و انتقال محتواست. برای سایت معرفی و فروشگاه کوچیک، این راه معمولاً کافی و ارزونتره.
راه دوم سایت اختصاصیه که برای فروشگاه یا سامانهای با فرایندهای خاص منطقیه. پونوکد طبق صفحهی قیمت فروشگاه رو ۷۵ تا ۱۲۰ میلیون تومان در ۶ تا ۱۰ هفته میسازه و پشتیبانی شامل رفع باگ، بهروزرسانی امنیتی و بکاپه. منصفانه: سایت اختصاصی هم نگهداری امنیتی میخواد و هیچکس نباید امنیت کامل وعده بده. مراحل انتقال بدون افت رتبه رو در مهاجرت از وردپرس به سایت اختصاصی نوشتیم.
چکلیست آمادگی برای روز هک
این چکلیست رو قبل از هر اتفاقی آماده کنید. روزی که سایت هک میشه، وقت پیدا کردن رمز هاست یا شمارهی پشتیبانی نیست. اگه این موارد آماده باشه، ۲۴ ساعت اول خیلی آرومتر میگذره و هزینهی پاکسازی هم معمولاً کمتر میشه.
- [ ] رمز هاست، دامنه و پایگاه داده جای امنی ثبت شده.
- [ ] شماره و راه تماس پشتیبانی هاست رو دارید.
- [ ] بکاپ خودکار روزانه یا هفتگی خارج از هاست گرفته میشه.
- [ ] یه بار برگرداندن بکاپ رو تست کردید.
- [ ] سایت به Search Console وصله و ایمیلش رو میخونید.
- [ ] فهرست کاربرهای مدیر کوتاه و شناختهشدهست.
- [ ] ورود دومرحلهای برای مدیرها فعاله.
- [ ] فهرست افزونهها و منبع خریدشون رو دارید.
- [ ] یه متخصص امنیت یا تیم پشتیبانی میشناسید.
کمک در روز هک با پونوکد
اگه سایتتون هک شده یا مشکوکید، آدرس سایت و نشانهها رو بفرستید. با هم بررسی میکنیم پاکسازی کافیه یا وضعیت سایت طوریه که ساختن نسخهی تمیز منطقیتره. اگه پاکسازی کافی باشه، همین رو میگیم و پیشنهاد ساخت سایت جدید نمیدیم.
برای مشاوره رایگان با ۰۹۹۱۵۶۱۵۹۴۶ تماس بگیرید یا از فرم تماس پیام بدید. فناوریهای ما در صفحهی فناوریها هست.
مطالب مرتبط
- چکلیست امنیت سایت
- پشتیبانی ماهانه سایت
- مهاجرت از وردپرس به سایت اختصاصی
- هاست و CDN برای سایت کسبوکار در ایران
سؤالهای متداول
سایت وردپرسی هک شد، اول چه کار کنم؟
آرام بمونید و نشانهها رو با اسکرینشات ثبت کنید. بعد با پشتیبانی هاست تماس بگیرید، از وضع فعلی نسخهی کامل بگیرید و رمز هاست، پایگاه داده و همهی مدیرها رو عوض کنید. کاربرهای مدیر ناشناس رو حذف کنید و برای پاکسازی از متخصص یا هاست کمک بگیرید.
پاکسازی بدافزار وردپرس چقدر طول میکشد؟
برای آلودگی ساده با بکاپ تمیز، گاهی چند ساعت. برای آلودگی گسترده یا وقتی علت نفوذ پیدا نمیشه، ممکنه چند روز طول بکشه. زمان واقعی به حجم سایت، تعداد افزونهها، وجود بکاپ و تجربهی متخصص بستگی داره. عجله برای برگرداندن سایت بدون بستن علت، معمولاً به هک دوباره میرسه.
بکاپ سایت را چطور نگه دارم که به کار بیاید؟
بکاپ باید خودکار باشه، خارج از همون هاست نگهداری بشه و چند نسخه از تاریخهای مختلف داشته باشه، تا اگه آلودگی دیر کشف شد، نسخهی تمیز قدیمیتری باشه. حداقل یه بار برگرداندن بکاپ رو تست کنید؛ بکاپی که تست نشده، ممکنه روز مبادا کار نکنه.
آیا بعد از هک باید سایت را از نو بسازم؟
بیشتر وقتها نه. پاکسازی، بهروزرسانی و بستن علت نفوذ کافیه. ساختن دوباره وقتی منطقیه که هک تکرار بشه، افزونههای اصلی رها شده باشن، نسخهی PHP و وردپرس خیلی قدیمی باشه یا هیچکس ساختار سایت رو نشناسه. اون موقع نسخهی تمیز ارزونتر از وصلهکاری مداومه.
سایت اختصاصی هک نمیشود؟
هر سایتی ممکنه آسیبپذیری داشته باشه و کسی نباید امنیت کامل وعده بده. سایت اختصاصی افزونهی شخص ثالث کمتری داره و سطح حملهش کوچیکتره، ولی کتابخونههاش هم وصله میگیرن؛ مثل آسیبپذیری React2Shell در آذر ۱۴۰۴. پس نگهداری امنیتی و بکاپ همچنان لازمه.



